Trước thực trạng một số đơn vị báo chí xa rời tôn chỉ, mục đích, thiên về khai thác mặt trái, giật gân, hình ảnh phản cảm nhằm câu khách vì mục tiêu kinh tế, ông Đinh Thế Huynh khẳng định: “Điều này ảnh hưởng đến uy tín nền báo chí cách mạng, làm công chúng bức xúc, những người làm báo chân chính cảm thấy bị tổn thương”.

Ngày 14/1, tại Hội nghị báo chí toàn quốc triển khai nhiệm vụ trọng tâm năm 2014, bên cạnh việc ghi nhận những đóng góp của báo chí cho sự nghiệp phát triển chung, ông Đinh Thế Huynh thẳng thắn chỉ ra những hạn chế, thiếu sót.

Trong đó ông đã nhắc tới thực trạng một số cơ quan báo chí vì chạy theo lợi ích kinh tế một cách phi văn hóa, vô trách nhiệm với xã hội; buông lỏng quy trình tác nghiệp, thiếu nhạy bén trong xử lý các tình huống; thông tin sai sự thật, thậm chí có thông tin sai sót ở mức nghiêm trọng, không thể khắc phục hậu quả.  

Bất cập trong quy hoạch báo chí cũng dẫn tới tình trạng trùng lặp, vi phạm bản quyền về nội dung, phân tán, lãng phí các nguồn lực.

Dù nhìn nhận đây chỉ là những “con sâu làm rầu nồi canh”, nhưng ông Huynh khẳng định những hạn chế, thiếu sót đó tác động tiêu cực đến việc xây dựng, củng cố nền tảng tinh thần xã hội, bồi dưỡng nhân cách, đạo đức, lối sống, thẩm mỹ cho công chúng, nhất là thế hệ trẻ.

Thiếu sót này làm ảnh hưởng nền báo chí cách mạng VN, làm giảm hiệu quả, thành tựu mà đông đảo những người làm báo chân chính đã nỗ lực đạt được trong năm qua.

 “Không thể để tình trạng các báo có xu hướng lá cải tiếp tục hoành hành. Và những người làm báo phải dũng cảm, biết hy sinh, dám từ bỏ nếu có lợi ích trong việc ra đời những phụ trương, những “ấn phẩm bẩn”, Trưởng Ban Tuyên giáo nói.

Ông Huynh khẳng định vai trò của cơ quan chủ quản là rất lớn, trực tiếp, có ý nghĩa quyết định. Vì vậy, trong quy hoạch tới đây sẽ tính đến việc cho dừng những tờ báo mà cơ quan chủ quản không còn hoạt động, hoặc  hoạt động không có hiệu quả, không có khả năng chỉ đạo, lãnh đạo, quản lý tờ báo.

Chia sẻ với những người làm báo, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương đánh giá 2013 là năm khó khăn chưa từng có của báo chí,  thậm chí có tờ báo lâm vào cảnh nợ nần, phá sản, có tờ báo phải đóng cửa.

Hai tờ Time và Washington Post ra hôm nay (giờ VN) (đề ngày 3-1-2014) đã cho thấy tính chất bất khả tín của vụ “chó xực hội đồng” trong bản tin của Vãn Hối liên quan sự kiện xử tử Jang Song-thaek tại Bắc Hàn. Cho đến giờ, không thấy Vãn Hối đưa ra bằng chứng để chứng minh rằng họ viết đúng. Khả năng vụ việc thuần túy là sản phẩm trí tưởng tượng của Vãn Hối ngày càng rõ. Tuy nhiên, sự việc cho thấy thêm rằng, chính sự bưng bít thông tin cũng như ngăn cản hoạt động báo chí nước ngoài của Bình Nhưỡng đã tạo ra một không gian rộng thêm cho sự đồn đãi, tạo cơ hội cho các tờ báo rẻ tiền tha hồ dựng chuyện giật gân. 

Cái hũ nút tối đen Bắc Hàn luôn kích thích thiên hạ cố chọc một khe thủng để nhìn vào. Càng bí mật mờ mờ ảo ảo, người ta càng tò mò. Càng tò mò, người ta càng đoán già đoán non. Càng đoán già đoán non, càng sai sự thật. Càng cách biệt sự thật, càng khó đính chính. Éo le hơn, khi muốn đính chính, thiên hạ lại càng không tin! Đó là bi kịch lẩn quẩn của sự bưng bít và kiểm soát thông tin một cách quá mức cần thiết! Cho nên, những chuyện “ly kỳ” và “rùng rợn” “ngoài sức tưởng tượng” như vụ “chó xé xác” chắc chắn sẽ còn tiếp tục. 

Bởi vì, ở cái xứ tự giam mình sau bức màn sắt như Bắc Hàn, nơi người dân được cai trị bằng một thể chế độc tài “hiếm có” ngày nay, dư luận bên ngoài luôn nghĩ rằng chuyện gì cũng có thể xảy ra, thực giả khó phân, biết đâu đó chừng. Chuyện gì tốt thì có thể bị đánh ngay một cái dấu hỏi to tướng trong khi chuyện gì xấu lập tức sẽ được tin và lan truyền ngay tắp lự. Suy cho cùng, miệng lưỡi thế gian, trách thế nào! Tóm lại, anh càng cố bưng bít và kiểm soát thông tin, anh càng gặp nhiều bất lợi! “Cây ngay” thì cần gì phải ngán!

Đó là bởi một khi được người đứng đầu ngành truyền thông bảo chứng rằng họ không phải đang làm báo lá cải (không có báo lá cải thì làm sao làm báo lá cải) thì sợ gì mà họ không lấn tới. Nay giả thử dư luận xã hội chịu hết nổi, gây sức ép đòi đóng cửa mấy tờ lá cải gây hại, có lẽ người ta cũng không thể đóng cửa chúng được vì đã lỡ tuyên bố không có báo lá cải làm sao đóng cửa ai.

Cái tâm lý chối bỏ (denial) là rất dễ hiểu. Nhưng nó chỉ xuất hiện khi người ta không dám đối diện với thực tại hoặc khi thừa nhận sẽ gây nguy hại cho uy tín. Thừa nhận Việt Nam có báo lá cải đồng nghĩa thú nhận sự bất lực, không quản lý nổi; chối bỏ và cho rằng đó chỉ là xu hướng có nghĩa tạo cho mình con đường thoát – chỉ là xu hướng thì chấn chỉnh mấy hồi.

Bảo vệ được cho mình nhưng đánh đổi bằng sự đầu độc cả xã hội thì cái giá phải trả đắt quá.

Tiếp theo các thông tin giật gân về vụ “kiều nữ Hải Dương hiếp dâm lái xe taxi” mà người trong cuộc đã lên tiếng bác bỏ và dọa sẽ kiện những người đưa tin, hôm nay (31/12/2013), trang tin Soha News (soha.vn – thuộc Công ty cổ phần truyền thông Việt Nam – VC Corp) lại có bài viết với tiêu đề “Tiết lộ gây ‘sốc’ về bệnh tình của kiều nữ Hải Dương” trích dẫn phát biểu của một ông bác sĩ tên là Phạm Huy Vinh, nguyên là một trưởng khoa của Bệnh viện Tâm thần Hải Dương tiết lộ khá chi tiết về bệnh tình của bệnh nhân N.

Điều 8, Luật khám chữa bệnh quy định về quyền của người bệnh được giữ bí mật thông tin về tình trạng sức khỏe và đời tư được ghi trong hồ sơ bệnh án và những thông tin này “chỉ được phép công bố khi người bệnh đồng ý hoặc để chia sẻ thông tin, kinh nghiệm nhằm nâng cao chất lượng chẩn đoán, chăm sóc, điều trị người bệnh giữa những người hành nghề trong nhóm trực tiếp điều trị cho người bệnh hoặc trong trường hợp khác được pháp luật quy định.”

Bài báo nói trên không đề cập đến việc liệu chị N có đồng ý tiết lộ thông tin về bệnh tình của chị hay không, mặt khác theo bài báo này thì cũng không có tình huống nào cho thấy cần phải tiết lộ thông tin ấy để “nâng cao chất lượng chẩn đoán, chăm sóc, điều trị người bệnh giữa những người hành nghề trong nhóm trực tiếp điều trị cho người bệnh hoặc trong trường hợp khác được pháp luật quy định” mà chỉ là câu chuyện riêng giữa ông bác sĩ với một người không hành nghề y là anh (chị) phóng viên để  anh (chị) này đăng báo chỉ với mục đích là … gây “sốc” – như tiêu đề của bài báo. Vì vậy rất có khả năng ông bác sĩ này đã vi phạm vào Điều 8, Luật khám chữa bệnh như đề cập ở trên với sự tiếp tay của báo chí.